Taşınmaz Mal
Zilyedliğine Yapılan Tecavüzlerin
Önlenmesi Hakkındaki 3091 Sayılı
Kanunun
Uygulama Şekli ve Esaslarına Dair
Yönetmelik hükümlerine göre
aşağıdaki olay ve durumlar 3091
sayılı Kanunun uygulanmasında
taşınmaz mala tecavüz veya müdahale
sayılır:
a) Bahçe, tarla ve
arsa gibi arazi üzerinden devamlı
olarak gelip geçmek suretiyle
zilyedin taşınmazdan istifade
etmesine engel olmak,
b) Ekim ve dikimde
bulunmak,
c) Bir hak iddia
ederek tarla veya bahçedeki mahsulü
biçmek, toplamak,
d) Başkasının
taşınmaz malına taş, toprak, ağaç,
gübre ve benzeri şeyleri bırakmak
suretiyle zilyedin taşınmazdan
istifade etmesine engel olmak,
e) Sulama veya içme
sularından, su kuyularından,
sarnıçlardan, su yollarından, su
borularından ve arklarından
yararlanmayı engellemek,
f) Başkasının arazisi
üzerinde su geçirmek üzere ark
açmak,
g) Temel açmak,
hendek kazmak, bina yapmak,
h) Yukarıda
sayılanlara benzer diğer
davranışlarda bulunmak.
Müşterek veya İştirak
Halinde Mülkiyetten Doğan Zilyedlik:
Bir taşınmaz mal üzerinde birden
fazla kişilerin bir arada zilyed
oldukları müşterek veya iştirak
halinde mülkiyet hallerinde, yani
anlaşmazlığa düşenlerin taşınmazda
hissedar olmaları halinde, o
taşınmazı fiilen tasarruf edenin
zilyedliğinin hem diğer
hissedarlara, hem de üçüncü
şahıslara karşı korunması esastır.
Bu gibi durumlarda (müşterek
hissedarlıktan) söz edilerek 3091
sayılı Kanunun olaya uygulanmaması
yoluna gidilemez.
Taşınmazın miras yoluyla birden çok
mirasçıya kalması halinde de bu
Kanuna göre tecavüz veya müdahalenin
önlenmesi ile ilgili başvurular
kabul edilir ve eylemli olarak
zilyedliklerini sürdürenlerin
zilyedlikleri hem diğer mirasçılara
hem de üçüncü şahıslara karşı
korunur.
Ortaklık ve Kira
Sözleşmesi
Taşınmaz mal
üzerindeki anlaşmazlığın ortaklıktan
veya kira sözleşmesinden
kaynaklanmış olması idarenin
taşınmaza eylemli olarak kimin veya
kimlerin zilyed olduklarını
araştırarak karar vermesine engel
değildir. Ortaklığın veya kira
sözleşmesinin sona erip ermediği,
bulunduğu aşamada geçerliliği olup
olmadığı adli yargının çözümleyeceği
üstün hak iddiası niteliğindedir.
Damlı Yapı ve Fuzuli
İşgal
Konut, dükkan, depo,
ahır gibi damlı yapılarda bu Kanunun
uygulanabilmesi, taşınmazın fuzulen
işgal edilmiş olmasına bağlıdır.
Fuzuli işgal
Bir taşınmazı, sahibinin izin ve
rızası olmayarak işgal etme, başka
bir deyişle; bir taşınmazın maliki
veya onun yerine bu konuda işlem
yapmaya yetkili vekil veya mümessil
gibi kimselerle hukuki bir bağlantı
kurmadan rıza dışı, henüz
boşaltılmamış veya herhangi bir
suretle boşalan damlı bir yapıya,
eylemli bir durum yaratarak
kendiliğinden girme durumudur.
Başvuru
Taşınmaz mala yapılan tecavüz veya
müdahalenin önlenmesi için yetkili
makamlara başvurmaya o taşınmaz
malın zilyedi yetkilidir. Zilyed
birden fazla ise içlerinden birinin
başvurması yeterlidir.
Kamu idareleri, kamu kurumları ve
kamu kuruluşları ile tüzel kişilerin
başvuruları, taşınmaz malın ait
olduğu idare, kurum, kuruluş veya
tüzel kişinin yetkilisi tarafından
yapılır.
Köye ait taşınmaz mallara yapılan
tecavüz veya müdahalelerde, köy
halkından herhangi biri de yetkili
makama başvuruda bulunabilir.
Başvurular bir dilekçe ile merkez
ilçelerde Valiliklere, ilçelerde
Kaymakamlıklara bizzat veya kanuni
temsilcileri tarafından yapılır.
Kan hısımları ile sihri hısımlar
tarafından zilyed adına yapılan
başvurular işleme konulmaz.
Posta ile yapılan başvurular
üzerine, başvurunun kanuni süresi
içinde bizzat veya kanuni temsilcisi
tarafından yapılması gerektiği
başvuru sahibine yazılı olarak
duyurulur.
Köye Ait Taşınmaz
Mallara Yapılan Tecavüz veya
Müdahalelerde Başvuru
Köy tüzel kişiliğine
ait tapulu veya tapusuz her nevi
taşınmaz mala yapılan tecavüz veya
müdahalelerde köyün kanuni
temsilcisi olan köy muhtarının
başvurması esastır. Ancak o köyde
oturan köy halkından herhangi biri
tarafından yapılan başvurular
üzerine de yetkili makam tarafından
soruşturma yapılır.
Başvuruda Bulunma
Süresi
Yetkililerin tecavüz
veya müdahalenin yapıldığını
öğrendikleri tarihten itibaren 60
gün içinde idari makama başvuruda
bulunmaları gerekmektedir. Ancak,
tecavüz veya müdahalenin oluşundan
itibaren bir yıl geçtikten sonra bu
makamlara başvuruda bulunulamaz.
Posta ile yapılan başvurular,
başvuru için Kanunun öngördüğü
süreleri durdurmaz.
Devletin hüküm ve tasarrufu altında
bulunan yerlerle menfaati umuma ait
olan taşınmaz mallara bu Kanunun
yürürlüğe girdiği 15/12/1984
tarihinden sonra yapılan tecavüz
veya müdahalelerde başvuru için süre
aranmaz.
Müracaat eden kişi:
2 adet memur
harcırahı
1 infaz memuru
harcırahı
2 defa olay yerine
gidip gelmek üzere tutacağı araba
ücretini ödemek zorundadır.
Başvuru şikayetçi
lehine sonuçlanırsa; masrafları
karşı taraftan (gerekirse icra
yoluyla) tahsil eder.
Başvuru şikayetçi
aleyhine sonuçlanırsa; masraflar
kendi üzerinde kalır, ikinci defa
olay yerine gidilmeyeceği için araba
ücreti 1 sefer tahakkuk eder.